Akika, İslam'da müstehab (tavsiye edilen) bir ibadettir ve çocuğun doğumundan sonra yapılır. Sünnete göre erkek çocuk için iki küçükbaş, kız çocuk için bir küçükbaş kurban edilir. Kurbanı çocuğun doğumundan sonraki yedinci günde kesmek en iyisidir; ancak gerekirse daha önce veya daha sonra kesmenin de bir sakıncası yoktur.
İlgili sayfa: Akika kurban bağışı yap
İçindekiler
Akika Kurbanının Meşruiyeti
Nebî'den (sav) nakledilen sahih hadislerle sabittir. Bunlardan bazıları şunlardır:
Bureyde'den (ra) şöyle rivayet edilmiştir:
"Cahiliye döneminde birimizin çocuğu olduğunda koyun keser ve kanını çocuğun başına sürerdik. Allah İslam'ı getirince, koyun kesmeye, çocuğun saçını tıraş etmeye ve başına (zafran/güzel bir koku) sürmeye başladık."
Ebu Davud, 2843Selmân ibni Âmir'den (ra) rivayet edildiğine göre Nebî (sav) şöyle buyurmuştur:
"Çocukla birlikte akika vardır. Onun için kan akıtın (kurban kesin) ve ondan eziyeti (saçını keserek) giderin."
Nesai, 4214Erkek ve Kız Çocuklarının Akikası
Sahih ve açık delillerin gösterdiği üzere, erkek çocuk için iki koyun, kız çocuk için ise bir koyun kesilmesi meşrudur. Bu konudaki delillerden bazıları şunlardır:
Ümmü Kürz'ün (r.anha), Nebî'ye (sav) akika kurbanını sorması üzerine şöyle buyurmuştur:
"Erkek çocuk için iki koyun, kız çocuk için bir koyun kesilir. Kesilen koyunların erkek veya dişi olması size zarar vermez."
Tirmizi, 1516Âişe Annemizden (r.anha) rivayet edildiğine göre Allah Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur:
"Erkek çocuk için birbirine denk iki koyun, kız çocuk için bir koyun (akika olarak) kesilir."
Tirmizi, 1513Akika kurbanı erkeğe neden 2 tane ve kıza 1 tane kesilir?
Bunun temel sebebi Peygamber'in (sav) hadisidir; hüküm doğrudan onun bildirmesiyle sabittir. Peki bu farkın hikmeti nedir? İbn el-Kayyim (Allah ona rahmet etsin) konuyu şöyle açıklar:
"Bu, şeriatın temel bir prensibidir. Zira Allah erkek ile kız arasında farklılık gözetmiş; miras, diyet, şahitlik, köle azat etme ve akika konularında kıza erkeğin yarısı kadar pay vermiştir."
İbn el-KayyimDolayısıyla bu uygulama, İslam'ın genel hukuki dengesiyle örtüşen tutarlı bir prensipten kaynaklanmaktadır.
Kurban Edilecek Hayvanın Özellikleri
Kurbanın geçerli olabilmesi için, diğer kurban türlerinde aranan temel nitelikleri taşıması gerekir.
a. Yaş Sınırı (Musinne)
Kurban edilecek hayvanın Şeriatın belirlediği yaş sınırına ulaşmış olması şarttır.
Câbir'den (ra) şöyle rivayet edilmiştir:
"Allah Resûlü (sav), 'Ancak musinne olan hayvanı kesiniz. Ama bu size zor gelirse koyunlardan kondisyonu iyi olan 6 aydan büyük hayvanları kesebilirsiniz.' buyurdu."
Müslim, 1963b. Sağlık Durumu
Kurban edilecek hayvanın organları tam ve sağlıklı olmalıdır. Kör, topal, aşırı zayıf veya ağır hasta hayvanlar kurban edilemez.
Alî'den (ra) şöyle rivayet edilmiştir:
"Allah'ın Resulü (sav) bize hayvanların gözlerini ve kulaklarını kontrol etmemizi emretti."
Ebu Davud, 2804; Tirmizi, 1503Berâ ibni'l Âzib'ten (ra) rivayet edildiğine göre Allah Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur:
"Şu dört hayvan çeşidi kurban olmaz: Körlüğü apaçık belli olan; hasta olduğu açıkça belli olan; topallığı iyice belli olan; ilikleri kurumuş derecede cılız hayvanlar."
Ebu Davud, 2802; Tirmizi, 1497Akika'nın Faydaları
İbnü'l-Kayyim (rh) konuyla alakalı nasları değerlendirerek akikanın faydalarına dair özetle şöyle der:
"Akikanın faydalarından biri: Yeni doğan çocuğun dünyaya geldiği ilk günlerde onun adına (Allah'a) yaklaşılan bir kurbandır.
Faydalarından bir diğeri: Çocuğun rehineliğini çözmesidir. Zira çocuk, anne ve babasına şefaat edene kadar akikası karşılığında rehindir.
Faydalarından bir diğeri: Yüce Allah'ın, İsmâîl'i bir koç ile fidye olarak kurtardığı gibi, akika da çocuk için verilen bir fidyedir."
Kendi kestiğim Akika kurbanından yiyebilir miyim?
Kişi bu kurbanın etinden kendisi yiyebileceği gibi; akrabalarına, komşularına ve bilhassa muhtaçlara dağıtabilir. Güvenilir bir kurum aracılığıyla fakirlere de ulaştırabilir.